HỌC TẬP VÀ LÀM THEO TƯ TƯỞNG, ĐẠO ĐỨC, PHONG CÁCH HỒ CHÍ MINH: “TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH VỀ TỔNG TUYỂN CỬ VÀ NGƯỜI ĐẠI BIỂU CỦA NHÂN DÂN” (Tiếp theo)

Về “Hiến pháp và pháp quyền”

Sau chiến tranh thế giới lần thứ nhất, đại biểu các nước tham gia chiến tranh họp Hội nghị ở Versailles (Pháp), nhân danh nhóm người Việt Nam yêu nước, Nguyễn Ái Quốc gửi đến Hội nghị bản yêu sách của Nhân dân An Nam gồm tám điểm, trong đó nội dung điểm bảy và điểm tám như sau:

 “7. Thay đổi chế độ ra các sắc lệnh bằng chế độ ra các đạo luật;

  8. Đoàn đại biểu thường trực của người bản xứ, do người bản xứ bầu ra, tại Nghị viện Pháp để giúp cho Nghị viện biết được nguyện vọng của người bản xứ”.

Sau này, khi diễn ca bản yêu sách của Nhân dân An Nam thành Việt Nam yêu cầu ca, thì các điểm bảy và điểm tám được thể hiện như sau:

“Bảy xin Hiến pháp ban hành

Trăm điều phải có thần linh pháp quyền

Tám xin được cử Nghị viên

Qua Tây thay mặt giữ quyền thổ dân”.

Năm 1926, trong bản yêu sách gửi Hội vạn quốc, một lần nữa Hồ Chí Minh lại đề cập tới vấn đề quyền tự quyết của Nhân dân. Trong bản yêu cầu này, Hồ Chí Minh và những người yêu nước khác đã viết:

“Nếu được độc lập ngay thì nước chúng tôi:

3. Xếp đặt một nền Hiến pháp theo những lý tưởng dân quyền".

Tại phiên họp đầu tiên của Chính phủ Việt Nam Dân chủ Cộng hoà (ngày 3 tháng 9 năm 1945), Hồ Chí Minh đã đề ra nhiệm vụ cấp bách là: “Chúng ta phải có một Hiến pháp dân chủ”. Ngày 20 tháng 9 năm 1945, Hồ Chí Minh ký sắc lệnh thành lập Uỷ ban dự thảo Hiến pháp gồm 7 vị do Người làm Trưởng ban. Và ngày 9 tháng 11 năm 1946 bản Hiến pháp mới đã được Quốc hội thông qua, trong đó quy định rõ các quyền tự do dân chủ của Nhân dân dưới một chính thể dân chủ rộng rãi.

Về vấn đề cơ bản của Hiến pháp, Người đã khẳng định:

“...Tính chất Nhà nước là vấn đề cơ bản của Hiến pháp. Đó là vấn đề nội dung giai cấp của chính quyền. Chính quyền về tay ai và phục vụ quyền lợi của ai? Điều đó quyết định toàn bộ nội dung của Hiến pháp...”.

Về Quốc hội

Người xác định: "... Quốc hội ta là Quốc hội của toàn dân, được bầu ra theo luật tuyển cử rất dân chủ: tự do, phổ thông, bỏ phiếu kín, mặc dầu hoàn cảnh nước ta lúc đó cách mạng mới thành công, nạn ngoại xâm đang đe dọa. Vì vậy, Quốc hội ta là tiêu biểu cho tinh thần đoàn kết của toàn dân, cho chí khí quật cường của dân tộc, cho quyết tâm độc lập, thống nhất của toàn thể đồng bào ta từ Bắc đến Nam..." .

"... Khóa Quốc hội này là khóa Quốc hội phát triển dân chủ của Nhà nước, dân chủ với Nhân dân, chuyên chính với kẻ thù của Nhân dân... Mở rộng dân chủ đi đôi với tăng cường chuyên chính để làm cho chính quyền ta ngày càng thật sự là chính quyền của Nhân dân, phục vụ Nhân dân, chống lại kẻ thù của Nhân dân.

Khóa Quốc hội này là khóa Quốc hội đoàn kết. Ở đây, có đại biểu của tất cả các giai cấp yêu nước, của tất cả các dân tộc anh em, các tôn giáo, các đảng phái, của đồng bào Bắc, Trung, Nam. Tất cả chúng ta đều phải tăng cường đoàn kết... Quốc hội đoàn kết nhất trí, toàn dân đoàn kết nhất trí, thì khó khăn nào chúng ta cũng khắc phục được và thắng lợi nhất định về tay ta...".

Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa I – Quốc hội đầu tiên của Nước Việt Nam
Dân chủ Cộng hòa sau Tổng tuyển cử ngày 6-1-1946, tại Nhà hát Lớn Hà Nội

Quốc hội khóa I (1946 –1960)

Về Đại biểu Quốc hội

Chủ tịch Hồ Chí Minh đã dày công nghiên cứu các cuộc cách mạng điển hình của thế giới từ cách mạng tư sản châu Âu, châu Mỹ đến Cách mạng tháng Mười Nga. Vì vậy, Người rất hiểu vai trò của cán bộ trong sự nghiệp cách mạng nói chung và vai trò của đại biểu Quốc hội nói riêng.

Đại biểu Quốc hội là chủ thể giữ vai trò then chốt nếu không muốn nói là quan trọng nhất trong việc thực hiện quyền lực nhà nước của Quốc hội.

Về tiêu chuẩn của đại biểu Quốc hội, Người đã nêu rất cô đọng mà đầy đủ các đặc điểm cần và đủ như sau:

"... Quốc hội phải có những đại biểu thật xứng đáng, những đại biểu một lòng một dạ phục vụ Tổ quốc, phục vụ Nhân dân và phục vụ chủ nghĩa xã hội. Lựa chọn những đại biểu như vậy là quyền lợi và nghĩa vụ của từng cử tri...".

 “Tổng tuyển cử là một dịp cho toàn thể quốc dân lựa chọn những người có tài, có đức để gánh vác công việc nước nhà;

Những người trúng cử sẽ phải ra sức giữ vững nền độc lập của Tổ quốc, ra sức mưu cầu hạnh phúc của đồng bào. Phải luôn luôn nhớ và thực hành câu: vì lợi nước, quên lợi nhà, vì lợi chung, quên lợi riêng. Phải làm sao cho xứng đáng với đồng bào, cho xứng đáng với Tổ quốc..

Sau này, trong bài nóichuyện với đồng bào thủ đô nhân dịp mừng kỳ họp thứ nhất Quốc hội khoá II, Hồ Chí Minh nêu rõ hơn về phẩm chất của người đại biểu Quốc hội, Người nói: “Tất cả đại biểu Quốc hội hứa với đồng bào là được cử vào Quốc hội để làm đại biểu Quốc hội không phải là để làm quan, không phải là để ngồi trên ăn trốc mà là người đầy tớ tuyệt đối trung thành của đồng bào”.“...Quốc hội phải có những đại biểu thật xứng đáng, những đại biểu một lòng một dạ phục vụ Tổ quốc, phục vụ Nhân dân và phục vụ chủ nghĩa xã hội”.

Trong điều kiện xây dựng chủ nghĩa xã hội, đại biểu Quốc hội còn phải là người “cần kiệm liêm chính, chí công vô tư, hết lòng hết sức phục vụ Tổ quốc, phục vụ Nhân dân, phục vụ chủ nghĩa xã hội”.

Các đại biểu Quốc hội được Nhân dân trực tiếp bầu ra, cho nên theo Hồ Chí Minh: “...Nhân dân có quyền bãi miễn đại biểu Quốc hội và đại biểu Hội đồng nhân dân nếu những đại biểu ấy tỏ ra không xứng đáng với sự tín nhiệm của Nhân dân. Nguyên tắc ấy bảo đảm quyền kiểm soát của Nhân dân đối với đại biểu của mình...”.

Ngoài ra, tư tưởng của Chủ tịch Hồ Chí Minh về Quốc hội còn được thể hiện cụ thể, đầy đủ trong hai bản Hiến pháp (1946 và 1959). Đó là những bản Hiến pháp do Người làm Trưởng Ban dự thảo. Những bản Hiến pháp này chứa đựng tư tưởng của Người về vấn đề xây dựng bộ máy nhà nước nói chung và về Quốc hội nói riêng đã và đang được Đảng, Nhà nước ta kế thừa để xây dựng Nhà nước pháp quyền của dân, do dân và vì dân, không ngừng đổi mới tổ chức và phương thức hoạt động của Quốc hội, làm cho Quốc hội ngày càng xứng đáng là đại biểu cao nhất cho quyền lực của Nhân dân và là cơ quan quyền lực nhà nước cao nhất; là cơ quan duy nhất có quyền lập hiến, lập pháp, quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước và giám sát tối cao toàn bộ hoạt động của Nhà nước trong giai đoạn cách mạng hiện nay./.

                                 TRẦN THÀNH

                                                                                       (Sưu tầm và tổng hợp)


Tin mới
Thống kê truy cập
  • Đang online: 2
  • Hôm nay: 191
  • Trong tuần: 5998
  • Tất cả: 821925
 
CÔNG TY TNHH MTV XỔ SỐ KIẾN THIẾT NINH THUẬN

           - Địa chỉ: Số 32 đường 16 tháng 4, Thành Phố Phan Rang - Tháp Chàm, Tỉnh Ninh Thuận

           - Tel: 0259.3830155 - 3830378 - 3830379. Fax: 0259.3822708 - 3822707 -  3830380

            - Website:http://www.xosoninhthuan.com.vn/   

            - Email:xosoninhthuan@yahoo.com hay xosoninhthuan@ninhthuan.gov.vn